Monday, September 11, 2006

Το άγχος των Κυπρίων

Σήμερα κάθομαι ήσυχη στη δουλειά. Τρώω το λουκούμι γάμου που μου προσέφεραν (κάποιος πάντρεψε το γιο του). Για να μην τατσωθώ με ζάχαρες άχνες και να χρειάζομαι ξεσκόνισμα, τρώω το λουκούμι αργά-αργά και "χτυπώ" τη ζάχαρη με το κουταλάκι για να καθαρίσει. Το λουκούμι είναι φρέσκο και όλο κούννες χαλεπιανού από μέσα, άρα το ακριβό version λουκουμιού. Για άλλο θέμα όμως θέλω να μιλήσω.

Ο Κύπριος διακατέχεται από αίσθημα άγχους. Επειδή έχει αδικηθεί σε μεγάλη κλίμακα στο παρελθόν (από αποικιοκρατικά καθεστώτα και πρόσφατα με την εισβολή) έχει αποφασίσει ότι δεν θα αδικηθεί ποτέ ξανά. Και θα το εμποδίσει με κάθε τρόπο. Γι ‘αυτό το λόγο είναι πάντοτε σε επιφυλακή και αγχωμένος μήπως και κάποιος επιχειρήσει να τον αδικήσει (να του «γελάσει»).

Ο μέσος Κύπριος της νεότερης κυπριακής ιστορίας, ανακαλύπτει με τρόμο ότι ουδεμία διαφορά έχει το αποικιακό καθεστώς με την αυτοδιάθεση που υποτίθεται απολαμβάνει. Τότε τα «έτρωγαν» οι Άγγλοι/Γάλλοι/Βενετοί/Τούρκοι, τώρα τα τρώνε οι κομματικοί παράγοντες και τα διαπλεκόμενα συμφέροντα. Μάλιστα, λόγω της σχετικής απειρίας που έχουμε ως λαός με αυτού του είδους τις δουλειές, το «φάγωμα» δεν γίνεται καν με διπλωματικό τρόπο όπως γίνεται αλλού, αλλά σε κοινή θέα και χωρίς ίχνος justification. Ο Κύπριος τα βλέπει αυτά και προς το παρόν δεν ξέρει πώς να αντιδράσει. Όταν ωριμάσει πολιτικά, θα ανακαλύψει ότι οι εκλογές δεν είναι κάτι που ανακαλύφθηκε για να «σάσουμε την κόρη μας ή τον εαυτό μας» αλλά για να ασκούν οι πολίτες πίεση, και να έχουν μια αποτελεσματική Κυβέρνηση. Θα ανακαλύψει επίσης ότι κανένας δεν είναι άξιος λόγω του ότι έχει το σωστό επίθετο, παπά, θείο, Αρχιεπίσκοπο-συγγενή, 32 χωραφούθκια σε καλή τοποθεσία, ή την έχει μεγάλη (με συγχωρείτε για τα γαλλικά). Άξιος γίνεσαι, δεν γεννιέσαι. Επίσης άξιος, μπορεί να είσαι τώρα, αλλά σε 5 χρόνια να μην είσαι. Το προσόν του άξιου δεν είναι constant.

Σήμερα που μιλούμε, ο Κύπριος μεγαλώνει μαθαίνοντας παπαγαλία ότι είναι πανέξυπνος, ο καλύτερος, όλοι γύρω του είναι απατεώνες, δεν υπάρχουν καλοί άνθρωποι και ειδικά αν είσαι υπάλληλος, είσαι άτομο υπό εκμετάλλευση. Αυτό άλλωστε τον συμφέρει αφάνταστα διότι μπορεί να φταίει όλο τον υπόλοιπο κόσμο για τα shortcomings του. Άρα γιε μου, κάνε δική σου δουλειά, να είσαι μάστρος του εαυτού σου και διευθυντής. Ασχέτως αν η επιχείρηση σου θα είναι one man show, χωρίς πιθανότητα επιτυχίας ή ανάπτυξης. Χωρίς επαγγελματισμό. Ασχέτως ότι διευθυντής θα είσαι μόνο στο όνομα, ασχέτως ότι θα σε κυνηγούν οι τράπεζες για τα καθυστερημένα δάνεια που έκανες για να "δείξεις". Η φιλοσοφία είναι απλή: Μάστρος του εαυτού σου σημαίνει master of the universe, διότι το δικό σου universe, είσαι εσύ.

Περαιτέρω, τα χρόνια υποτέλειας, έχουν μάθει στον Κύπριο ότι cash is king, και γι ‘αυτό προσπαθεί με κάθε τρόπο να εξασφαλίσει τον εαυτό του και την οικογένεια του. Η γνώση, οι καλοί τρόποι και το γνώθι εαυτόν δεν θα σε ταΐσει σε περίπτωση ανάγκης. Το cash αντιθέτως θα σε βοηθήσει να επιβιώσεις. Άρα αυτό καλλιεργείται.

Ο Κύπριος τα τελευταία χρόνια, βομβαρδίζεται από επιλογές. Επιλογές καταναλωτικές, επιλογές αναφορικά με τον τρόπο ζωής του, επιλογές για το δρόμο που θα ακολουθήσει. Μια χώρα που μέχρι πριν 15 χρόνια ζούσε σε ημι-κομμουνιστικό καθεστώς (protectionism, monopolies, heavy subsidizing by the Government κτλ) παθαίνει σύγχυση όταν ανακαλύπτει ότι οι ορίζοντες της έχουν διευρυνθεί. Με αποτέλεσμα να μην ξέρει ή να μην είναι σε θέση να αποφασίσει ποια επιλογή της ταιριάζει. Ο Κύπριος για παράδειγμα, ανακάλυψε ότι μπορεί να υπάρξει sex έξω από το γάμο. Και συγκάηκε από τη χαρά του. Ο σκοπός του γάμου (αποφάσισε) είναι να απατάς τον άλλον. Τι άλλο μπορεί να είναι? Ανακάλυψε ότι πολλά λεφτά αγοράζουν πολλά αγαθά. Και ξεσκίστηκε στις αγορές. Ακόμα και αν δεν ξέρει τι να τα κάνει (τα αγαθά). Ανακάλυψε ότι έχει την οικονομική δυνατότητα να στείλει τα παιδιά του (για τον ίδιο είναι too late) να σπουδάσουν. Τα στέλλει. Παντού, και για όλες τις σπουδές. Ακόμα και αν αυτά δεν θέλουν. Αυτό εξηγεί για παράδειγμα γιατί τα κυπριακά κολλέγια είναι γεμάτα από νέους που «σπουδάζουν» marketing και business administration με τσαμπουκά (όπως είπα, όλοι θέλουμε να είμαστε διευθυντές).

Άλλος στόχος του Κύπριου, είναι να καταφέρει «να μην έχει κανένα πάνω στη κκελέ του» (το σύνδρομο του υποτελή). Εν τη απουσία οποιουδήποτε «πάνω στη κκελέ του», θα του φταίξει η οικογένεια του που τον περιορίζει, που του κάνει έτσι και αλλιώς. Να σημειώσω ότι κανένας δεν εξαναγκάζεται να παντρευτεί (ούτε άντρας, ούτε γυναίκα). Αυτό που συμβαίνει πολύ συχνά είναι να παντρεύονται οικειοθελώς για τους λάθος λόγους. Αν παντρευτείς διότι το ταίρι που βρήκες πιστεύεις θα σε εξασφαλίσει για το υπόλοιπο της ζωής σου (οικονομικά), και στην πορεία αποκτήσεις από μόνος σου λεφτά, το ταίρι σου πλέον δεν έχει κανένα λόγο ύπαρξης μέσα στη ζωή σου. Αν παντρεύτηκες πολύ νέος διότι πίστεψες ότι τα έκανες όλα στη ζωή (απέκτησες αυτοκίνητο και έκανες sex), μην παραξενευτείς αν στην πορεία πάθεις middle age crisis και προσπαθείς να ζήσεις τη ζωή που δεν έζησες (ειδικά τώρα που έχεις και περισσότερες επιλογές).

Λόγω της συνεχούς ανάγκης to make as much money as possible, οι Κύπριοι έχουν κάνει πολλές εκπτώσεις σε άλλους τομείς, διότι πόσα να προλάβουν και αυτοί! Εκπτώσεις για παράδειγμα, έχουν γίνει στην αισθητική μας, όπως την αντιλαμβανόμαστε ως λαός . Αυτό εξηγεί γιατί βλέπεις σπίτια να χτίζονται χωρίς να έχουν σχέση με το περιβάλλον μέσα στο οποίο χτίζονται, δωρικές κολώνες, αλουμίνια, πέρκολες και ότι φανταστείς τοποθετούνται χωρίς να λαμβάνουν υπόψη την αισθητική του τοπίου. Θέλεις πέτρα του Τροόδους στο σπίτι σου? Που βρίσκεται μέσα στη μέση της Λευκωσίας? Θα βάλεις, και δεν θα βρεθεί ένα άτομο να σου πει «πως συνδυάζεται το look «Σπίτι στο Χωριό» με το urban τοπίο??» Έχεις ένα διατηρητέο σπίτι που τα ξύλινα παράθυρα έχουν λιώσει? Τα αντικαθιστάς με χρυσά αλουμίνια με φουμέ γυαλί (χρώματος καφέ) από μέσα, διότι χέστηκες αν πάει ή δεν πάει. Τη δουλειά σου να κάνεις και τα άλλα είναι λεπτομέρειες.

Εκπτώσεις γίνονται και στους καλούς μας τρόπους. Πλέον δεν είναι μέρος της υποχρεωτικής διδακτέας ύλης και δεν μαθαίνονται. Γνωστοι και άγνωστοι έχουν γίνει ένας αχταρμάς, ο πληθυντικός δεν ξέρουμε γιατί υπάρχει ως κλίση και πως χρησιμοποιείται. Σε σημείο, αν απευθύνεις το λόγο στον πληθυντικό σε κάποιο άγνωστο θα σε ειρωνευτεί ότι «ένας είμαι κούκλα μου, εσύ πόσους βλέπεις?»

Επομένως, τα άγχη του Κύπριου συνοψίζονται ως ακολούθως:
Άγχος να επιβληθεί (στη δουλειά, στο γάμο, στις σχέσεις του),
Άγχος να γίνει επιτυχημένος (στη δουλειά να έχει δική του επιχείρηση, στο γάμο να χτίσει το δικό του σπίτι, τα παιδιά του να είναι σπουδασμένα σε κάτι, οτιδήποτε),
Άγχος (άγχος μεγάλο!!) να μην του «γελάσουν»,
Άγχος να «τους δείξει»,
άγχος, άγχος, άγχος…


(υπάρχουν και καλά. Θα τα πω σύντομα και αυτά)

13 Comments:

At 11 September, 2006 18:25, Anonymous Anonymous said...

esi pia apo ta parapanw "Άγχοι" exis???

 
At 11 September, 2006 19:12, Blogger Sraosha said...

Σχολαστικά μιλώντας, αν και στην καθημερινή ζωή μου με φρικάρει εμένα ως ξένο, η έλλειψη του πληθυντικού ευγενείας δε σημαίνει τίποτα και μαρτυρεί πολύ λιγότερα από όσα καμμιά φορά νομίζουμε: υπάρχουν και άλλοι τρόποι να μιλήσεις ευγενικά στην Κύπρο, είτε καλαμαρίζεις είτε μιλάς κυπραίικα.

 
At 11 September, 2006 20:28, Anonymous Γ.Ι said...

Δρακούνα,

Θέλω πολλά να σου κάμω αντίλογο.. ίσως επειδή κατά κάποιο τρόπο περιγράφεις εμένα και σχεδόν όσους άλλους ξέρω.

Ένεκα όμως έλλειψης επιχειρηματων θα αρκεστώ στο να σου πω ότι ΕΧΕΙΣ ΑΔΙΚΟ.

Τα σέβη μου

 
At 11 September, 2006 20:43, Anonymous Δέσποινα said...

Πως τα λες-πως τα λες!! :-D
Τελικά εμείς οι Κυπραίοι εν έχουμεν υπόθεσην........ (Οϊ ούλλοι φυσικά, υπάρχουν και μερικές εξαιρέσεις-θέλω να πιστεύω-που δεν ανήκουν στη μάζα..)
Όσο για τον πληθυντικό, μην το ψάχνεις, εδώ κοντεύει να χα8εί ο normal ενηκός,που να ψάχνουμε και πληθυντικούς τωραά?

 
At 12 September, 2006 00:58, Blogger traoulos said...

Pantos an thelete na sas miloun sto plithintiko na sas po pou na pate: ZORBAS BAKERIES (den kamno diafimisi)

Epiga popse pou to zorba (na piaso kanena gala gia to frappe) kai oi rossoponties me apokoulasan kirie kai epellanan me pou tous plithintikous.

 
At 12 September, 2006 00:58, Blogger traoulos said...

Pantos an thelete na sas miloun sto plithintiko na sas po pou na pate: ZORBAS BAKERIES (den kamno diafimisi)

Epiga popse pou to zorba (na piaso kanena gala gia to frappe) kai oi rossoponties me apokoulasan kirie kai epellanan me pou tous plithintikous.

 
At 12 September, 2006 00:59, Blogger traoulos said...

(sorry gia to diplo post)

 
At 12 September, 2006 08:45, Blogger drakouna said...

γ.ι - δεν πιστεύω ότι όλοι οι Κύπριοι έχουν αυτά τα χαρακτηριστικά. Απλώς προσφέρω μια πιθανή εξήγηση για πράγματα και συμπεριφορές που συμβαίνουν γύρω μας.

Για να είμαι ειλικρινής, περίμενα ότι κάποιος θα έγραφε ότι φταίει και η εισβολή για τις διάφορες εκπτώσεις που έχουν γίνει (ότι είχαμε πιο σοβαρά πράγματα να διορθώσουμε κτλ). Κανένας δεν χρησιμοποίησε την εισβολή σαν άλλοθι και αυτό με χαροποίησε ιδιαίτερα:)

 
At 12 September, 2006 09:13, Blogger Giorgio said...

Drakouva mou, afou eipamev ta mava mou. Zoppovortos ole!
Mia fora se mia psarotaverva sti paralia tis Audimou, akousa to akolou8o sto diplano trapezi: "Mia xara ntav sior. To spiti tou me ti pisiva, to mersevte tou, ti geveka tou ti ksattoua, ti allo e8ele???" The guy reached the Cyprus dream alla it wasn't enough. Eprepe va eshi tze mia Oukravn kafkoua for his life to be complete...

 
At 12 September, 2006 09:20, Blogger Giorgio said...

Sraosha, eseva ev n ellipsi pln8ivtikou pou se problnmatizei? Late ninenties, evas filos pou elipe polla xrovia sto ekswteriko epestrepse Kypro tze ntav pou tous prwtous ka8ngntes sto pavepistimio Kyprou. Eimastav sto makrovnso tze rota to tupo pou ta watersports "Sigvomn, mporeite va mou peite posa eivai to ski, klp klp" ama efiev va paei va ferei lefta, lalei mou o frevvaritis pou me iksere "Poios ev pou evi re toutos" apavtw egw "Evas filos mou, ev ka8ngntns sto pavepistimio" tze lalei mou "Ev pouttos re toutos... akou mou tzei sas parakalw tze euxaristw... ivta ev tipote madame sousouv pou kamvoume dame???"

 
At 12 September, 2006 09:25, Blogger Giorgio said...

Ksereis Desposivn drakouva poios eimai egw???
Egiw pou me 8oreis shiezw tous tze xrizw tous...
Na tous dio pou pavw ospou va rtei n ampoula...
Epie va me filisi tze eipa tis NO, tze egive to prama tis peftziv va perasw...
Na mou gelasn??? Ev me ksereis kala ivta shiettavis eimai...
Re koumpare... egio ektisa palati dame yia va erkese esou va parkaris pokso???
Loipov, eva mersevte dkiakosia petrolao aba karte, eva chartone krasoui twv 5 lirwv, tze mia rossidakka 2 metra.

 
At 12 September, 2006 09:45, Anonymous s said...

anaforika me to paradeigma me ton kathigiti tou panepistimiou kai ton agiannapiti. thelo na fero enstasi se afto pou (isos) iponoieitai oti ton plithintiko ton kseroun aftoi pou spoudasan i eixan kapoia morfosi telospanton.
Oi protoi pou katargisan ton plithintiko paizei na einai oi dimosioi ipalliloi, epeidi nomisan exoun kapoia exousia. Epitrepetai na eisai se dimosia ipiresia kai na vlepeis tin ipallilo na mila se enan kirio giro sta 70 o opoios DEN itan ttoppouzos kiolas ston eniko? Na tou leei "na paeis kai na fereis klp klp"?
fisika, iparxei kai i apopsi gia ton plithintiko oti einai apla mia tipikotita pou den xreiazetai.

Otan katargeitai o plithinikos metaksi dio anthropon en kalo prama (gia mena) alla na katargeitai simainei na exei iparksei.

Ou ate. Tora ksipnisa, leo malakies alopos.

Adios!

 
At 17 June, 2007 20:59, Anonymous Anonymous said...

re pelle mu kopse to praman en su kamni kalon nomizo

 

Post a Comment

Links to this post:

Create a Link

<< Home


ΠΡΟΣΟΧΗ: Το blog βλάπτει σοβαρά την υγεία όλων όσων δεν διαθέτουν χιούμορ.